IT یک استراتژی است
با شناخت فرصتها و امکاناتی که از IT ایجاد شده ، آن را به یک استراتژی شبیه کرده است تا یک فرمول و نسخه عملی . استراتژی جدید برای دسترسی متفاوت به آنچه آرمان یک سازمان تعریف می کند . IT یک شناخت وسیع از محیط اطراف را در ذهن ها ایجاد نموده و هرکس را ، در هر سطح و ایده بسوی خود جلب می کند .
سازمانها به این پدیده برای دسترسی به بازار بزرگتر ، ارائه خدمات بیشتر و بهتر ، جمع آوری و نگاه دقیق تر و زنده به نظریه ها و سلیقه ها ، انجام راحت تر و سریعتر کارها ، ارزانتر کردن هزینه خدمات و عملیات ، کنترل دقیقتر و دسترسی سریعتر به منابع داخل و بیرون سازمان و ارتباطات سریعتر و ارزانتر نگاه می کنند . حال ، آنچه در تعریف IT بچشم می خورد ? که در سایر فن آوری ها تا این حد مدنظر نبوده ? مفید بودن این کاربردها از طریق تعریف و ترسیم یک استراتژی درازمدت و منطقی در اداره امور سازمان و خدمات و ارتباطات است . شناخت هرچه دقیق تر و کاملتر از IT برای مدیران و کارشناسان سازمان ها ، آنان را در تنظیم و طراحی یک استراتژی علمی تر با نگرش IT کمک شایانی می کند .
IT یک سری مفاهیم و فکر است
صرف نظر از بعد استراتژیک در IT ، و ابزار و اسباب کار از سوی دیگر ، IT شبیه یک فکر و اندیشه برای انجام بهینه و موثرتر کارهاست . از آنجا که IT تنها در قالب بسته نرم افزاری یا سخت افزاری و یا ترکیب آنها قابل تعریف و کاربری نیست ، لزوم ایجاد فکر و اندیشه قوی و جامع برای ترکیب ابزارها برای اجرای اهداف و عملیات و ارتباطات نیز یکی دیگر از ابعاد گسترده و شگفت انگیز IT است . با این تعبیر ، ابزار و اسباب نرم افزاری و سخت افزاری در IT بیشتر شبیه مواد خامی می مانند که مطابق نیاز ، با هم ترکیب شده و کار خاصی را انجام می دهند .
در سازمانها ، بایستی یک استراتژی برای استفاده از IT وجود داشته باشد و پس ار آن ، فکر و اندیشه جهت ترکیب و بکارگیری ابزار IT بکارگرفته شود ، و در انتها به مرحله اجرایی و استفاده از IT رسید . با این توضیحات ، ابزار مشابه در سازمانهای حتی مشابه می تواند کاربرد متفاوتی داشته باشد.
IT یک سری ابزار است
به هر آنچه موجب جمع آوری ، گردش ، پردازش و انتقال اطلاعات و پیامها بدون محدودیتهای مکانی و زمانی باشد IT گفته می شود . رایانها ، شبکه های رایانه ای ، انواع نرم افزارها و .... همه در حوزه IT جای می گیرند . سازمانها نیز استفاده از IT را سالها تجربه کرده اند ، اما آنچه تا کنون در سازمانها مطرح بوده ، طبق تعاریف جدید از IT ، نمی توانست کاربرد موثر و شایسته این پدیده عظیم را پاسخگو باشد . شاید موفق ترین سازمانها در استفاده از سخت افزار و نرم افزارهای رایانه ای و ارتباطات ، بدون استراتژی و اندیشه استفاده از IT ، کمترین بهره را از آن برده اند .
طبیعی است که ترکیب استراتژی ، فکر و اندیشه ، تجهیزات و ابزار ، همگی می توانند براساس یک طرح اجرایی کامل و گویا ، مزایا و فرصتهای جدید و قابل توجهی را برای سازمانها ایجاد کنند.
IT نوآوری است
چنانچه سازمانها حلقه های مفاهیم و گامهای فن آوری اطلاعات را منهای نوآوری بکار گیرند ، به طور یقین پس از مدتی کوتاه با شکست روبرو شده و از صحنه مقایسه یا رقابت خارج می شوند . برای زنده و پویا نگه داشتن کاربرد IT ، نوآوری ، شاه کلید توسعه و تحول آن محسوب می شود و در نتیجه ، موجب رشد سازمانها و بشر می گردد .
IT همرا با انسان است
انسانها دارای دو نقش طراحی و اجرای پروژه های فن آوری اطلاعات ( کارگزار ) و جذب وبکارگیری روشها و ابزار جدید برای انجام کارها ( کاربر ) دارند . مهارت ، دانش ، و تجربه هر کدام در جای خود تاثیر تعیین کننده در موفقیت استفاده از فن آوری اطلاعات دارد .
نقش کاربران بیش از کارگزارن است و تاثیر بیشتری در موفقیت یا عدم موفقیت دارند . این حوزه تحت عنوان مدیریت منابع انسانی و تغییر ، یا آموزش و تغییر ، یا مدیریت تغییر و امثال اینها در موفقیت کاربردهای فن آوری اطلاعات مورد نظر صاحبان فن نقش داشته و به عنوان یکی از مهمترین جنبه ها در پیاده سازی IT مطرح و راه حلهایی برای آن پیشنهاد می شود .
بنابراین باید اذعان داشت که امروزه اولین مرحله از فرایند توسعه فراگیرتکنولوژی اطلاعات (IT) در سازمانها ( بویژه سازمانهای فعال در حوزه های مختلف صنعت و تجارت ) توسعه یک طرح فناوری اطلاعات (IT Master Plan) می باشد. طبیعی است تدوین طرح فناوری اطلاعاتی می بایست با پیاده سازی و استقرار آن پی گیری گردد.
قبل از اینکه به چگونگی توسعه طرح فناوری اطلاعات و متدلوژی انجام آن بپردازیم ، بایستی به این سوال پاسخ داد که چرا داشتن یک طرح فناوری اطلاعات برای هر سازمان از اهمیت وافری برخوردار است؟
هم چنین مقدمه حاضر تلاش می نماید تا نظر کلیه افراد فعال در صنعت و تجارت و ..... را به موضوعات مرتبط با مدیریت سازمان در فرایند تهیه و تدوین یک طرح فناوری اطلاعات جلب نماید. موضوعات فوق الذکر پیش فرض انکارناپذیر توسعه طرح فناوری اطلاعات در هر سازمان تلقی می گردد.
طرح فناوری اطلاعات یا IT Master Plan ، مهمترین ماموریت هایی را که سازمان انجام میدهد ، علت و چگونگی انجام آن موارد و مسیر حرکت آتی سازمان را مدنظر قرار می دهد .
هدف از طرح فناوری اطلاعات ، تحصیل یک درک کامل از کارکردهای سازمان و نقشه های آتی آن می باشد .
سوالات اساسی عبارتند از:
نقش و فعالیت اصلی سازمان در حوزه صنعت و یا تجارت چیست ؟
الان در چه مختصاتی قرار داریم ؟
در آینده میخواهیم در کجا و چه مختصاتی باشیم؟
چگونه میخواهیم به آنجا برسیم؟
برنامه ریزی استراتژیک در کل به دو بخش تفکیک می گردد:
برنامه استراتژی کلان سازمان (Business Strtegy plan)
برنامه استراتژی اطلاعاتی سازمان (Information Strategy Plan) یا همان طرح فناوری اطلاعات
برنامه استراتژی کلان سازمان فرایندی است که در طی آن سازمان میتواند تصمیماتی در ارتباط با سمت و سوی کسب کار حرفه ای خویش اتخاذ نماید.
برنامه استراتژی کلان سازمان تصویر روشنی از اهداف و سیاستهای کلان سازمان را منعکس می نماید.
طرح فناوری اطلاعات عمدتا توسعه سیستم های اطلاعاتی سازمان را در مرکز توجهات قرار میدهد. در واقع اطلاعاتی که سازمان تولید و یا دریافت می کند، مکانیزمها و سیستمهایی که در این ارتباط مورد استفاده قرار می دهد، داده های خام پایه، اطلاعاتی که مورد تجزیه و تحلیل و یا پردازش قرار گرفته و برای تصمیم گیری مورد استفاده قرار می گیرند، سیستم ها و تکنولوژی های رایانه ای که اطلاعات را پردازش و یا ایجاد می نمایند و ... در درجه اول اهمیت قرار می گیرند.
همچنین طرح فناوری اطلاعات تلاش می کند که ارتباط و همبستگی سیستم های مورد اشاره را با فضای عمومی کسب و کار و اهداف و سیاستهای کلی سازمان، مورد آزمون مجدد قرار گیرد.
امروزه سازمانها بطور معمول در شرایطی قرار گرفته اند که بخش قابل توجه و رو به رشدی از منابع خود را مصروف بخش IT می نمایند. بنابراین ضروری است اختصاص منابع و هزینه های فوق الذکر بصورتی برنامه ریزی شده و دقیق انجام پذیرد بطوریکه بتواند نیازهای سازمان را تامین نماید.
داشتن یک طرح فناوری اطلاعات میتواند این اطمینان را ایجاد نماید که سازمان بیشترین دستاوردها را از سرمایه گذاری خویش کسب نماید.
رویکرد مناسب برای سرمایه گذاری در حوزه IT در طرح فناوری اطلاعات منعکس می گردد. برای مثال یک سازمان میتواند در استقرار سیستم کلان IT بعنوان یک پیشرو و یا Leading Edge در کشور عمل نماید و یا میتواند رویکرد متعادل تری را اتخاذ نماید . رویکردی که در آن سازمان منتظر می ماند تا سیستم IT مورد نظر در سطح جامعه و یا کشور بصورت عرف درآید. رویکردی که در آن هدف استقرار یک سیستم IT معمول و متعارف مدنظر قرار میگیرد.
یکپارچه سازی طرح فناوری اطلاعاتی با برنامه استراتژیک کلان سازمان
اگر طرح فناوری اطلاعات مبتنی بر استراتژی سازمان باشد، مدیریت سازمان درک و برداشت عالیتری از پتانسیل سیستم های IT خواهد داشت.
از دیگر سو پیوند این دو استراتژی به متولیان IT کمک خواهد نمود تا درک و برداشت خود از نیازهای سازمان را بهبود ببخشند. بدین طریق پتانسیل سیستم های IT برای پشتیبانی نیازهای سازمان بهبود خواهد یافت.
همچنین طرح فناوری اطلاعات نیازمند یکپارچگی (Integration) با سایر جنبه های استراتژی سازمان می باشد:
برای مثال اگر سازمان در حال توسعه یک حوزه جدید کاری بوده و یا قصد بهبود ساختار تشکیلاتی و مدیریتی خود را دارد ، در اینصورت سیستم های اطلاعاتی میتواند این تغییر و تحولات را پشتیباتی نموده و یا حداقل امکانات تحقق بهینه آنها را فراهم سازد .
با یکپارچگی طرح فناوری اطلاعات با برنامه استراتژی کلان سازمان میتوان به سوالاتی از این دست پاسخ داد:
آیا تکنولوژی اطلاعات (IT) در حد کفایت ، فعالیت های عمده سازمان را پشتیبانی می نماید؟
آیا میتوانیم هزینه فرایندهای پایه ای را کاهش داده و یا خدمات را با کیفیت بالاتری ارائه نمائیم؟
آیا تکنولوژی اطلاعات (IT) میتواند در راستای مشتری مداری و استحکام ارتباطات با مشتریان نقش بیشتری بعهده بگیرد؟
آیا تکنولوژی اطلاعات (IT) میتواند در زمینه رضایت حرفه ای کارکنان و انگیزش بیشتر آنها موثر باشد؟
آیا میتوان محصولات و خدمات جدیدتر را طرح ریزی و تولید نمود؟
آیا تکنولوژی اطلاعات ( IT) میتواند مدیریت را در تعریف بازارهای جدید و نفوذ بیشتر در بازارهای کنونی یاری دهد؟
چگونه میتوان اطلاعات و دانش فنی سازمان را بمثابه یکی از منابع مهم سازمان تلقی و مدیریت نمود؟
وضعیت و مشکلات موجود سازمان چیست ؟
آیا می توان وضعیت موجود سازمان را با توجه به محدودیت ها و امکانات تکنیکی موجود ، بهبود بخشید ؟
چه تکنولوژی های نویی در افق دید قرار دارند؟ و در آینده چگونه آنها میتوانند بکارگرفته شوند تا پاسخگوی نیازهای در حال تغییر و گسترش صنعت و تجارت سازمان باشند؟
پیامدهای نبود طرح فناوری اطلاعاتی
سرمایه گذاریها ، اختصاص منابع و تصمیمات اتخاذ شده در حوزه تکنولوژی اطلاعات (IT) بایستی در قالب یک برنامه مدون هماهنگ و تنظیم گردد.
اگر اشخاص و یا واحدهای سازمانی بصورت پراکنده نسبت به اتخاذ تصمیمات IT اقدام نمایند ، نتیجه آن از هم گسیختگی و ناهماهنگی عملیات و راه حل های IT سازمان خواهد بود. این روند نحوه به اشتراک گذاری اطلاعات و جریان یکسویه اطلاعات به سمت مدیریت بالاتر سازمان را بشدت متاثر و روند توسعه IT را خدشه دار خواهد نمود .
مزایای توسعه طرح فناوری اطلاعاتی
یک طرح فناوری اطلاعاتی سازمان را در زمینه های زیر یاری می دهد:
1. چگونه سیستمهای IT موجود فعالیتهای اصلی و عمده سازمان را پشتیبانی می نمایند؟
2. توانمندیهای موجود در زمینه پشتیبانی و آموزش IT در چه سطحی از توسعه یافتگی قرار دارند؟
3. نیازهای اطلاعاتی مشتریان و ... چیست و چگونه با آنها برخورد می شود؟
4.سیاست سازمان در قبال تغییر و تحول در عرصه تکنولوژی اطلاعات چیست؟
5. اهداف کوتاه مدت ، میان مدت و بلندمدت تکنولوژی اطلاعات کدامند؟
برمبنای یافته های فوق الذکر میتوان چهارچوبی برای عملیات لازم جهت پر کردن شکاف بین وضعیت موجود و وضعیت مطلوب ترسیم نمود ، و فرهنگ ارزشمند مبتنی بر نگرش استراتژیک را بسط و ترویج داد که در قالب آن ، برنامه ریزی IT فعالیتی هدفمند و مستمر و همپیوند با استراتژی کلان سازمان کارفرما تلقی می گردد.
بنابراین طرح فناوری اطلاعاتی به مدیریت سازمان نشان خواهد داد که چگونه میتواند از تکنولوژی اطلاعات بهره های حرفه ای و سازمانی کسب نماید و آن را بعنوان اهرمی برای ارتقاء بهره وری ، مورد استفاده قرار دهد.
همچنین طرح فناوری اطلاعات میتواند چهارچوبی مطمئن برای توجیه سرمایه گذاری در حوزه تکنولوژی اطلاعات (IT ) ایجاد نماید.
تحقق کامل دستاوردها و منافع طرح فناوری اطلاعاتی ( IT Master Plan ) ، مستلزم درک روشن سازمان از نیازمندیهای مراحل و گامهای اولیه برای توسعه برنامه فوق الذکر می باشد و همچنین مستلزم عزم و تعهدات بلندمدت و مستمر به الزامات آن در آینده می باشد .
الزامات و نیازمندیهای یک طرح فناوری اطلاعاتی موفق
را میتوان در موارد ذیل خلاصه نمود:
1. حمایت و درگیری مستمر مدیریت ارشد سازمان
2. اختصاص منابع کافی
3. تهیه و تدوین برنامه استراتژیک اطلاعاتی شروع راه است و بایستی در مقاطع لازم بهبود یافته و بروز گردد.
برنامه های استراتژیک معمولا در قفسه ها متوقف می گردند! استقرار و پیاده سازی آنها نیازمند منابع ، زیرساخت و طرحهای تشویقی و ... می باشد
تحقق کامل دستاوردها و منافع تهیه طرح فناوری اطلاعات ( IT Master Plan ) مستلزم درک روشن سازمان از نیازمندیهای مراحل و گامهای اولیه برای توسعه برنامه فوق الذکر و همچنین مستلزم عزم و تعهدات بلندمدت و مستمر به الزامات آن در آینده می باشد
سیستم اطلاعات مدیریت سیستمی است یکپارچه که از کاربر و ماشین برای ارائه اطلاعات در پشتیبانی از عملیات، مدیریت و تصمیمگیری در سازمان تشکیل شدهاست. این سیستم از نرمافزار و سختافزار رایانهای، راهنماها و دستورالعملها، مدلهایی برای تحلیل، برنامهریزی، کنترل و تصمیمگیری و یک پایگاه اطلاعات بهره میگیرد (دیویس و اولسون ۱۹۸۵، ۶)[۱].
سیستم اطلاعات مدیریت سیستمی یکپارچه، رایانهای و کاربرـ ماشینی است که اطلاعات لازم برای حمایت از عملیات و تصمیمگیری را فراهم میکند.اجزاء اصلی این سیستم عبارتاند از: (۱) سیستمی یکپارچه برای خدمت به تعداد زیادی کاربر، (۲) سیستمی رایانهای که تعدادی نرمافزار اطلاعاتی را از طریق یک پایگاه اطلاعات به هم ربط داده (۳) رابط کاربر- ماشین که به جستجوهای فوری و موقتی پاسخ داده (۴) ارائه اطلاعات به تمام سطوح مدیریتی و (۵) پشتیبانی از عملیات و تصمیمگیری [۲]
ابعاد سیستمهای اطلاعاتی شامل مدیریت، سازمان و تکنولوژی میباشد.
* ۱ مدیریت
* ۲ سازمان
* ۳ تکنولوژی
* ۴ معرفی ارائه کنندگان ایرانی
* ۵ منبع
مدیریت
یک مدیر باید با توجه به شرایط و موقعیتهای متفاوت محیطی تصمیم گیری کند با چالشها روبه رو گردد کارمندان وکارگران مختلف را در واحدها وسمتهای مختلف به کار وادارد. برای رسیدن به اهداف سازمان برنامه ریزی کند و با تخصیص مناسب منابع و نیروی انسانی به رسیدن به این اهداف کمک نماید.
سازمان
سیستمهای اطلاعاتی یک بعد مهم از سازمان هستند. کارکردهای اصلی سازمان عبارتند از فروش و بازاریابی، ساخت و تولید، امور مالی و حسابداری و منابع انسانی است.
تکنولوژی
تکنولوژی شامل فناوریهای اطلاعات، پردازش، ذخیره سازی و ارتباطات میباشد.
در سالهای آغازین ورود رایانه ها به سازمانها در ایران ، تهیه ملزومات اون ، یعنی سخت افزار و نرم افزار و نیروی انسانی متخصص ، بصورتی مشابه با سایر نیازمندیهای سازمان صورت می گرفت.بعنوان مثال ، یک مدیر در سازمان ” احساس ” نیاز به یکدستگاه رایانه می کرد و سپس تقاضای خرید اونرو می نوشت.این تقاضا نهایتا منجر به پر شدن فرمی بنام “تقاضای خرید کالا” می شد که در اون با هماهنگی و نظر مسوول رایانه آن سازمان و یا شرکتهای خصوصی ، مشخصات رایانه مناسب نوشته می شد.
در این مراحل ، اتفاقات متتوعی روی می داد.اولا مشخصات رایانه ها ، دقیق نوشته نمیشد.این موضوع باعث سوء استفاده های مختلفی در مرحله خرید توسط فروشنده و گاهی مامورین خرید می شد.دوم اینکه هنگام درخواست خرید ، هیچ توجهی به نیازمندیهای سازمان نمیشد و تنها ، خرید برای پاسخ به” احساس نیاز” کارمند یا مدیر مربوطه انجام می شد.
هیچ برنامه و طرح مشخصی برای توسعه فن آوری در سازمان وجود نداشت.اهدافی که سازمان بصورت کوتاه مدت و دراز مدت باید دنبال نماید مشخص نبوده و لذا همه امور بصورت لحظه ای تصمیم سازی می شد.
فقدان این برنامه ، باعث انجام امور سلیقه ای توسط مدیران کمابیش کم اطلاع از مدیریت شده و این موضوع در کنار تغییر مکرر مدیران سازمانها ، که منجر به تغییر سلایق نیز می گردد ، هزینه های گزافی را برای سازمان به ارمغان می آورد.
مدیر اول ، تصمیم می گیرد که فلان سناریوی شبکه را اجرا نماید که هزینه ای بالغ بر 100 میلیون بر سازمان تحمیل می کند.در اواسط اجرای این شبکه 100 میلیونی ، مدیر تغییر کرده و مدیر جدید هیچ اعتقادی به شبکه در حال اجرا ندارد.سازمان تصمیم می گیرد سیستم جدیدی از شبکه را نصب نماید که در این راستا ناچار است حداقل دو سوم از هزینه های انجام شده را نادیده بگیرد و کار را از ابتدا آغاز کند.یعنی در این مثال ساده حدود 60 میلیون خسارت ناشی از برخورد سلیقه ای در تصمیم سازی توسط مدیران به سازمان تحت مدیریت آنها!
جالب است بدانیم که شیوه ای که در ادامه در مورد آن توضیح خواهیم داد بیش از 40 سال است که در کشورهای توسعه یافته در حال اجرا است(البته کلیات و روشها ، در مورد جزییات اجرایی روشها ، طبعا تغییراتی ایجاد شده اما اصول کلی همانهاست)
روش درست تصمیم سازی برای فن آوری اطلاعات و فن آوریهای مرتبط با آن ، شامل آموزش نیروی انسانی ، خدمات سازمانی ، ساختار سازمانی و… بر اساس مراحل زیر انجام می گردد:
1- کلیات اطلاعات سازمان ، شامل توان انسانی ، اطلاعات مربوط به دانش کارشناسان و سطح تحصیلات و توانایی آنها در حوزه آی تی ، سنوات خدمتی آنها ، تعداد و نوع رایانه های سازمان ، تعداد و مشخصات نرم افزارهای فعلی سازمان ، اهداف سازمان ، و…. در قالب مستندی بنام RFI یا Request for Information تهیه شده و به شرکتهای خصوصی که توان علمی و عملی ارائه خدمات مشاوره ای مدیریتی و اطلاعاتی را دارند ارائه می شود تا ایشان نسبت به تهیه مستندی که معین می کند که طرح جامع فن آوری اطلاعات سازمان باید دارای چه چارچوبی باشد و چه مشخصه ای از نیازمندیها را شامل باشد ، و با چه استانداردهایی مستند سازی گردد ، اقدام نمایند.این مستند بنوعی یک RFP یا Request for Project برای تدوین طرح جامع ICT آن سازمان است.اینکار مشمول هزینه ای برای سازمان بوده و لذا ارائه اینگونه اطلاعات در قالب عقد قرارداد با شرکتهای خصوصی و انجام مطالعات کوتاه مدت ، از سازمان ، به سازمان داده می شود.
2- سازمان ، پس از دریافت RFP مربوط به طرح جامع ICT که کامل و دقیق است ، اقدام به برگزاری مناقصه ای برای انتخاب شرکتی می نماید که بتواند طرح مذکور را بر اساس مشخصه نیازمندیهای ارائه شده در RFP تدوین نماید.پس از اینکار شرکت برنده ، تدوین طرح جامع ICT آن سازمان را آغاز می کند ، که اینکار بر اساس مطالعات در عرصه سازمان ، مصاحبه با کارشناسان سازمان ، بررسی امکانات سازمان از نظر سخت و نرم افزاری و نیروی انسانی ، از نزدیک و …. انجام شده و معمولا زمان حداقلی 6 ماهه را می طلبد.نهایتا طرح جامع ICT در قالب مجلداتی ، که مبتنی بر RFP باشد ، به سازمان تحویل می گردد.
3- سازمان ، پس از دریافت طرح جامع ICT توسط شورایی تحت عنوان شورای عالی اداری ، یا شورای فن آوری اطلاعات سازمان و یا هر شورایی که اختیارات کافی را دارد ، طرح مذکور را بررسی و نهایتا آنرا تصویب می نماید و مدیر سازمان ، از آن پس ، ملزم به اجرای آن خواهد بود.نحوه هزینه کرد ، نوع تجهیزات ، تعداد ، برنامه مدون آموزشی ، RFP مربوط به خریدهای نرم افزاری و سخت افزاری ، و زمانبندی هر یک به تفصیل در طرح فوق وجود دارد و مدیر ملزم به اجرای آن خواهد بود.
شیوه برخورد اخیر ، در مدیریت اجرایی سازمان ، مانع هرگونه تصمیم سازی مدیریتی سلیقه ای یا مقطعی می گردد و حتی در صورت تغییر مدیران ، کسی حق تغییر در ساختار طرح جامع را ندارد و مدیران جدید ملزم به ادامه اجرای مصوبات آن طرح می باشند.
برای نمونه ، سر فصلهای یک طرح جامع ICT را برای آشنایی دوستان ، اینجا می گذارم ، امیدورام موفق باشید:
1- فاز اول : برنامه ریزی راهبردی فن آوری اطلاعات:
فعالیتهای اصلی:
- مستند سازی ماموریتهای راهبردی سازمان
- بیانیه چشم انداز و ماموریت سازمان در زمینه IT یعنی Mission and Vision Statement
- استراتژی IT سازمان
- عوامل کلیدی موفقیت سازمان در زمینه IT یا CSF:Critical Success Factors
- نقاط ضعف و قوت درون سازمانی و فرصتها و تهدیدهای محیطی در زمینه IT
- برنامه ریزی کلان فرآیندها
- تشریح موقعیت جدید فن آوری اطلاعات
- یافتن فاصله ها تا وضع مطلوب
-نحوه رسیدن به موقعیت جدید
- ارائه برنامه
2- فاز دوم:برنامه ریزی معماری سازمانی: شامل دو بخش و هر بخش چندین مرحله:
- بخش اول: تدوین معماری اطلاعات وضع موجود
فعالیتهای اصلی:
- مدل سازی لایه فرآیندهای کاری وضعیت موجود، شامل:
1- تدوین و ارائه نمودار مفهومی اطلاعات CONOPS:Concept of Operations Graphic
2- تدوین و ارائه Activiy Model & Tree
- مدل سازی لایه اطلاعات وضعیت موجود:
- مدل سازی لایه برنامه های کاربردی وضعیت موجود: شامل
1- ماتریس ارتباط سیستم-مکان
2- ارائه معیارهای اندازه گیری کارآیی و اثربخشی سیستمها
3- ارائه کارآیی و اثر بخشی هر یک از سیستمهای موجود بر اساس معیارهای فوق
4- ارائه شناسنامه کاربردهای موجود سازمان در لایه های کاربرد و داده
- مدل سازی لایه داده ها در وضعیت موجود
اینکار از طریق Physical Data Model انجام می گردد.
- مدل سازی لایه تکنولوژیک در وضعیت موجود ، از طریق:
1- Physical Node Connectivity Diagram & Description
2- Deplyment Diagram
3- تهیه شناسنامه برای امکانات سخت افزاری
4- تهیه شناسنامه برای امکانات ارتباطی
5- تهیه شناسنامه سیستمهای عامل شبکه و ایستگاههای کاری و نرم افزارهای عمومی
- بخش دوم: تدوین معماری اطلاعات وضع مطلوب
فعالیتهای اصلی:
- مدل سازی لایه فرآیند های کاری وضعیت مطلوب
- مدل سازی لایه اطلاعات وضعیت مطلوب
- مدل سازی لایه برنامه های کاربردی وضعیت مطلوب
- مدل سازی لایه داده ها در وضعیت مطلوب
- مدل سازی لایه تکنولوژیک در وضعیت مطلوب
3- فاز سوم: تهیه برنامه تحقق وضعیت مطلوب Sequence Plan: خروجیهای این فاز عبارتند از:
1- تعریف پروژه های اجرایی مورد نیاز (سیستمهای اطلاعاتی ، تجارت الکترونیک ، ارتباطات ، سخت افزار و ….)
2- محدوده و مشخصات فنی پروژه
3- هزینه و زمان تخمینی اجرای پروژه
4- تکنولوژی مورد نظر ( از قبیل نوع بانک اطلاعاتی ، محیط توسعه و ….)
5- تخصص ها و و ویژگیهای تیم اجرایی پروژه
6- طرح تضمین کیفیت پروژه
7- نحوه ارزیابی پیمانکاران و مشاوران پروژه
8- طرح مدیریت پروژه توسط کارفرما (سازمان پروژه ، ترکیب کمیته های راهبری و تخصصی و وظایف و حدود اختیارات آنها ، نحوه هماهنگی جلسات و مصاحبه های مورد نیاز پیمانکار ، فرمت و دوره های ارائه گزارش پیشرفت پروژه توسط پیمانکار ، نحوه بررسی و تصویب خروجی ها و محصولات پروژه توسط کارفرما)
9- برنامه آموزشهای مورد نیاز کارکنان سازمان در زمینه IT
10- RFP پروژه ها و اسناد مناقصه هر یک
قابل ذکر است مستندات فنی و مدلسازی ها عموما بروش UML پیاده سازی و ارائه می گردد.